Pretoria
Położona 50 km na północ od Johannesburga – Pretoria – administracyjna stolica RPA aż roi się od wspaniałych drzew jacaranda i zaciętych kibiców lokalnej drużyny rugby Blue Bulls. Pretoria nie może już być nazywana „Snor City” (miasto wąsów). W 1980 roku Bernoldus Niemand w swojej piosence ubolewał nad nudnym, konserwatywnym miejscem pełnym wąsatych mężczyzn w Fordach Cortina, w ubraniach koloru khaki – nad miastem bez wyobraźni, nadziei i stylu.
Jednak ostatnia piosenka popularnego piosenkarza Jak de Priester maluje zupełnie inny obraz miasta. Jego album „Brooklyn Poet” ukazuje Pretorię jako nowoczesne miasto, pełne niezależnych kin i ulicznych kawiarni, gdzie artyści lubią spędzać wolny czas. Transformacja Pretorii została w dużej mierze wywołana przez zmiany polityczne w kraju. Wiatry zmian przewiały polityków z National Party (partia, która wprowadziła apartheid) w szarych garniturach, nowy system przyniósł ludzi w jasnych, kolorowych koszulkach Mandeli – przynosząc więcej niż tylko powiew świeżego powietrza do miasta, które jest stolicą od ponad 150 lat.
Kiedy inauguracja prezydentury Nelsona Mandeli odbyła się w 1994 roku w Union Buildings – jednej z głównych atrakcji miasta – było to nie tylko sygnałem do zmiany kierunku dla kraju, ale dla Pretorii także. Oznaczało napływ nowych postaci, kultur, poglądów i wyraźnie kosmopolitycznej energii. Prężne dzielnice mieszkalne, takie jak Hatfield, w pobliżu miasteczka uniwersyteckiego i głównej dzielnicy biznesowej i niedawno odnowione centrum handlowe Brooklyn znajdujące się bliżej ekskluzywnych dzielnic, stały się popularnymi atrakcjami dla mieszkańców i turystów.
Historia Miasta
Pretoria została założona w 1855 roku przez lidera Voortrekkerów - Marthinusa Pretoriusa, który nazwał ją po ojcu, Andries Pretorius, po zwycięstwie Afrykanerów nad Zulusami przy Krwawej Rzece (Blood River) w roku 1838. Pretorię mianowano stolicą South African Republic w 1860 roku, dzięki czemu stała się jednym z najważniejszych miast w kraju. W 1888 roku mieszkaniec Pretorii - JD Cilliers posadził w mieście pierwsze drzewa jacaranda.
Zmieniło to na zawsze wygląd miasta - rozrosły się one bardzo szybko, obecnie szacuje się, że w Pretorii rośnie około 50 tysięcy tych palisandrowych drzew z rodzaju jacaranda; kwitną one w październiku jasnofioletowymi kwiatami, przez co często nazywana są mianem - „Jacaranda City”. Chociaż dla wielu przeszłość miasta jest synonimem apartheidu, Pretoria ma fascynującą historię, która sięga znacznie bardziej wstecz.
Kiedy brytyjski rząd dołączył do Kraju Przylądkowego Republikę Burską Transwalu w 1877 roku, napływ emigrantów przyniósł wpływy europejskie w tym obszarze, co nadal jest dostrzegalne w lokalnej architekturze. W 1910 roku, gdy sformowany został Związek Południowej Afryki, Pretoria pozostała administracyjną stolicą i zachowała swój status do czasu odzyskania niepodległości w 1961 roku.
Unia Południowej Afryki (Union Buildings)
Pretoria dzisiaj
Prawie połowa mieszkańców jest w wieku poniżej 25 lat, większość z nich mówi językiem afrikaans. Jest ona nie tylko siedzibą rządu, ale także centrum nauki. Obok uniwersytetów, gdzie językami wykładowymi są angielski i afrikaans, istnieje największy na całej kuli ziemskiej uniwersytet korespondencyjny - UNISA (University of South Africa). Dyplomy tej uczelni są honorowane na całym świecie, a studenci, których liczba przekracza 100 tys., rekrutują się z całego świata. Są tu wielkie centra szkolenia wojskowego oraz centralne siedziby największych w Afryce Południowej badawczych instytucji. Temperatura Pretorii jest zawsze wyższa o 2 stopnie niż w Johannesburgu, nie ma tu nieprzyjemnych wiatrów.
Wiele biur podróży oferuje całodniowe i półdniowe wycieczki po mieście Pretorii, w czasie których prezentowane są największe atrakcje turystyczne miasta, takie jak Union Buildings, Voortrekker Monument i Melrose House. Pretorię można określić jako bardzo duże miasteczko, a nie metropolię ze względu na jej liczne parki, rozległe otwarte przestrzenie i znacznie wolniejsze tempo życia w porównaniu z sąsiednim Johannesburgiem.
Większość wartych zwiedzenia miejsc znajduje się w okolicach Pretorii. Popularnym miejscem na wyjazdy weekendowe jest zapora Hartbeespoort. Położona pomiędzy malowniczymi wzgórzami, zwanymi potocznie Harties, służy jako źródło wody do nawadniania i spędzania wolnego czasu na świeżym powietrzu. Ekskluzywna wioska Kosmos zapewnia piękny widok na tamę i jest domem dla wielu osobliwych galerii sztuki i kawiarni. Jadąc kolejką linową Dam Hartbeespoort można podziwiać wspaniałe widoki na stare góry Magaliesberg. Ann van Dyk Cheetah Centre jest naszym ulubionym miejscem, gdzie główną atrakcją jest możliwość dotknięcia geparda, jak również interakcje z wieloma innymi zwierzętami.
Praktyczne wskazówki
- Najlepszy czas na wizytę:
- wiosna (wrzesień–październik) dla zobaczenia kwitnących jakarand lub zima (czerwiec–sierpień) dla łagodnych temperatur idealnych na safari.
- Transport:
- najwygodniej jest poruszać się samochodem, choć w centrum miasta działa też system busów miejskich.
- Bezpieczeństwo:
- jak w dużych miastach, warto zachować zdrowy rozsądek, szczególnie w godzinach nocnych i w mniej zaludnionych częściach centrum.
- Czy warto odwiedzić?
- Pretoria to miejsce, które łączy w sobie powagę polityki z naturalnym pięknем i ciepłem afrykańskiego słońca. Warto ją odwiedzić nie tylko jako punkt tranzytowy, ale jako samodzielny, ciekawy cel podróży.